GEBELİKTE BESLENME
Gebelik, beslenme gereksiniminin arttığı özel süreçlerden biridir. Gebelikte beslenme konusu gebelikle birlikte başlamamalıdır. Çünkü bir kadının gebe kalabilmesi, bebeğini gebelik sonuna kadar taşıyanabilmesi, doğumdan sonra emzirebilmesi, bebeğin büyümesi, bedensel, zihinsel yönden gelismesi için gebe kalmadan önce de düzenli beslenmesi ve sağlıklı olması gereklidir.
Gebelik süresince annenin yetersiz ve dengesiz beslenmesi ile bebekte oluşabilecek sorunlar:
Zamanından önce, erken doğum (prematüre)
Düşük doğum ağırlıklı bebek (doğum ağırlığının 2500gm'ın altında olanlar)
Bedensel ve zihinsel gelişimi yetersiz bebek doğumları
Ölü doğumlar
Gebelikte yetersiz beslenme gibi fazla beslenme de anne ve bebek sağlığına zararlıdır. Gebelik süresince uygun ağırlık kazanımı önemlidir çünkü bebeğinizin doğum ağırlığı sizin gebeliğiniz boyunca ağırlık kazanımınıza bağlıdır. Gebelik süresince yetersiz ağırlık kazanımı (6 kg'ın altında) düşük doğum ağırlıklı bebek dünyaya getirme şansını artırmaktadır. Normal ağırlık kazanımı olan kadınlar, çok veya az ağırlık kazanımı olan kadınlardan genellikle daha az probleme sahiptir.
Gebelikte Ağırlık Artışının Kaynakları
| Ağırlık Artışının Kaynağı | Ağırlık Kazan mı(Kg) |  |
| BEBEK | 3.5 - 4 |
| PLASENTA |
|
| AMNİYOTİK SIVI | 1 |
| ANNE | |
| Göğüsler | 0.5 |
| Uterus | 1 |
| Kan hacminde artış. | 1,5 |
| Vücut yağı | 2.5 veya daha fazla |
| Artan kas dokusu ve sıvı. | 2 - 3.5 |
| TOPLAM | 12.5 kg |
Sağlıklı bir gebelik için ağırlık kazanımının miktarı kadar hızıda önemlidir !
Gebelik başlangıcında gebe kadının ağırlığı normal ise gebeliği boyunca ağırlık artışının 10-14 kg, zayıf ise 13-16 kg, şişman ise 7,5-12,5 kg değerleri arasında olması gerekmektedir. Gebeliğinizin ilk üç ayı süresince beklenen ağırlık kazancı 1-2 kg olup; adölesanlarda 2-3 kg'dır. Daha sonraki dönemde haftalık ağırlık kazanımı 0.3-0.5 kg civarında olması beklenmektedir.
GEBELİKTE BESLENME ÖNERİLERİ
Gebelik dönemi boyunca ağırlık kazanımızı kontrol altında tutun. Unutmayın, beslenmenizi yemek miktarınızı aşırı arttırmadan da çeşitli gıdalardan farklı vitamin ve mineral alacak şekilde düzenleyebilirsiniz.- Gebeliğin 4. ayından sonra annenin zayıflatılması sakıncalıdır.
- Eğer ağırlık kazanımınız hızlı ise tam yağlı süt ve ürünleri yerine yarım yağlı olanları, yağsız kırmızı ve beyaz etleri tercih ediniz. Yiyecekleri hazırlarken kızartma yerine fırında, haşlama, buğulama ve ızgarada pişirme yöntemlerini tercih ediniz. Şekerleme, kek ve pasta gibi besin değerleri düşük, yağ ve kalori içeriği yüksek besinlerden uzak durunuz.
- Gebelikte hem kilo kontrolünü sağlayabilmek hem de varsa mide bulantısı, aşerme, kusma, mide ekşimesi gibi problemleri azaltabilmek, önleyebilmek için az az sık sık beslenmeye ve öğün atlamamaya özen göstermelisiniz. Çünkü açlık gebelik bulantınızın artmasına neden olabilir.
- Yemeklerde iyotlu tuz kullanılmalıdır. Yüksek tansiyon (hipertansiyon) varsa yemekler tuzsuz veya az tuzlu pişirilmelidir.
- Sebzelerin ve kuru baklagillerin haşlama sularının dökülmesi vitamin ve mineral kayıplarına neden olacağı için haşlama suları dökülmemelidir.
- Gebelikte bebeğin vücut hücreleri çoğunlukla proteinden yapılır. Gebe olmayan kadınlar için önerilen protein 50-60 gram iken, gebelik döneminde 70-80 grama çıkmaktadır. Artan protein ihtiyacınızı; et, tavuk, balık, süt, yumurta, peynir, yoğurt ve baklagillerden( nohut, fasulye,mercimek ) yeteri kadar alarak sağlayabilirsiniz.
- Artan demir ihtiyacını karşılamak için beslenme programı içinde demirden zengin besinlerin (kırmızı et, kümes hayvanları, kuru baklagiller, kuru meyveler, pekmez, tam tahıl ve zenginleştirilmiş tahıl ürünleri vb.) yer alması önemlidir.
- Demir emilimini engellediği için yemeklerle birlikte çay- kahve içilmemelidir.
- Yemeklerle birlikte mutlaka C vitamini içeren gıdaların ( maydanoz, lahana, biber, domates, karnabahar, kuşburnu, kıvırcık, portakal, mandalina, elma, şeftali vb.) alınmasıda demirin vücutta ki emilimini artıracaktır.
- Diyetle gebelikte PUFA'dan (n-3) zengin beslenme bebeğin sinir sistemi gelişiminde oldukça etkilidir. PUFA içeriği yüksek besinler yağlı balıklar, ceviz, soya fasülyesi ve soya yağıdır.
- Süt ve süt ürünleri, yeşil yapraklı sebzeler, kuru baklagiller iyi bir kalsiyum kaynağıdır. Normal beslenmenize ilaveten her gün 1 bardak süt / yoğurt yada 2 su bardağı ayran yada 2-3 kibrit kutusu kadar peynir yada 2-3 kaşık lor peyniri almanız kalsiyum ihtiyacınızı karşılamada yeterli olacaktır.
- Günde en az 8-10 bardak su içilmelidir. Özellikle kabızlık şikayeti varsa su içimi arttırılmalı, kabuğu ile yenen meyveler kabuğuyla tüketimeli, bol sebze yenilerek, yürüyüşlerle fiziksel aktivite arttırılmalıdır.
Besin Piramidinin Gücü
Emziklilikte Beslenme
Gebelikte Beslenme
Kilo Vermeye Hazır Mısınız?
Sağlıklı Beslenme İpuçları
Ev Dışında Yemek
Davranış Değişikliği Şart
Siz Hangisisiniz?